Mưa sao băng Leonid 2009

Nào, các bạn hãy đánh dấu ngày mai 17/11 vào cuốn lịch của mình bởi vì đêm mai sẽ diễn ra trận mưa sao băng Leonid thường niên với cường độ có thể ở cỡ trung bình nhưng cũng có thể rất mạnh.

Trận mưa năm nay sẽ ưu đãi những kẻ ngắm sao suốt từ vùng Trung tới Đông Á. Cường độ sao băng mạnh nhất có thể tới vài trăm vệt trong một giờ. Đỉnh điểm của cơn mưa Leonid năm nay là vào khoảng 21:40 GMT (khoảng 4h40 am rạng sáng ngày 18/11 theo giờ Việt Nam).

>> Xem thêm Mưa sao băng Perseids

Ở Bắc Mỹ, màn trình diễn của các vệt sao băng có vẻ kém hoành tráng hơn, nhưng cũng có mật độ lên cỡ vài chục vệt một giờ.

Một sao băng Leonids được chụp vào năm 1998 (Ảnh Lorenzo Lovato - Space)

Tâm điểm của một trận mưa sao băng là một điểm trên nền trời mà từ đó các vệt sao dường như xuất phát từ đó . Tâm điểm càng nằm cao thì càng dễ ngắm toàn cảnh các tia sao băng, tuy nhiên các tia sao có thể nằm cách xa tâm điểm nên việc tập trung nhìn vào tâm điểm là không cần thiết.

Tâm điểm của trận mưa sao Leonid nằm ở trong chòm Leo (Sư tử) bởi vậy các vệt sao này có tên "Leonids".

Một điểm quan trọng của trận Leonid năm 2009 là sẽ không có sự quấy nhiễu của ánh sáng trăng. Ngày mồng 1 âm lịch rơi đúng vào ngày 17 tháng 11 nên chúng ta có thể yên tâm ngắm nhìn ngay cả những vệt sao băng mờ nhất.

Châu Âu và châu Phi có vẻ năm nay không gặp may cho lắm đối với những người yêu sao băng. Đợt sao băng cực đại đầu tiên xẩy ra khi ở những khu vực này đang là ban ngày, còn đợt thứ hai thì xẩy ra vào buổi chập tối, nhưng tâm điểm của trận Leonid khi đó vẫn chưa nhô lên khỏi đường chân trời. Những người châu Âu có thể ngắm trận mưa sao này vào buổi sáng sớm ngày 17/11, nhưng chắc họ sẽ không xem được quá 10 – 15 vệt sao trong một giờ.

"Rác" vũ trụ

Nghe có vẻ không lãng mạn cho lắm, nhưng cứ phải nói trắng ra là trận mưa sao Leonid năm nay (hay cũng như toàn bộ các mưa sao băng khác) chính là rác vũ trụ. Các vệt sao băng Leonid được biết chính là sự xả rác của một sao chổi cỡ nhỏ (3,6km) mà đã được phát hiện ra từ cuối thế kỷ 19 và được đặt tên là Tempel-Tuttle. Bụi thiên thạch từ sao chổi Tempel-Tuttle vãi ra chuyển động xung quanh Mặt trời theo đúng quỹ đạo của ngôi sao chổi vạch ra.

Khi Trái đất đi vào vùng bụi bỏ lại sau sao chổi từ những vòng quay trước đó, những hạt bụi li ti từ sao chổi (thường thì không lớn hơn một hạt cát) lao vào bầu khí quyển của chúng ta với tốc độ khoảng 71km/h và làm chúng loé sáng lên dù ngắn ngủi nhưng rực rỡ trên bầu trời đêm.

Mưa sao băng Leonid không chỉ tồn tại trong một đêm. Những hạt bụi sao chổi Tempel-Tuttle còn điểm xuyết cho bầu trời vài ba đêm vào giữa tháng 11 hàng năm. Năm nay, trận Leonid theo tính toán sẽ lên cực điểm vào trước lúc bình minh ngày 17/11, nhưng vào buổi sáng sớm các đêm lân cận 17/11 cũng có thể ngắm được một số kha khá các sứ giả của trận mưa sao này.

Sao chổi Tempel-Tuttle lần cuối cùng đi gần qua Mặt trời và Trái đất vào năm 1998 và vài ba năm sao đó, trận Leonid luôn luôn để lại những hình ảnh ngoạn mục, có tới hàng trăm, thậm chí hàng nghìn vệt sao trong một giờ. Nhưng một khi sao chổi chủ nhân đã đi ra vành ngoài của hệ Mặt trời thì chúng ta cũng không mong đợi gì hơn từ 8 tới 10 vệt sao trong 1 giờ.

Thế nhưng nếu các nhà khoa học về sao băng mà chính xác thì năm nay lại là một năm bất thường. Các nhà nghiên cứu đã chạy một số các mô hình máy tính mô tả vệt bụi "rác" phía sau sao chổi Tempel-Tuttle và cho biết năm nay Trái đất sẽ "va" vào một số những đám rác lớn gồm các hạt bụi của sao chổi trên.

Dự đoán Leonid bùng nổ ở châu Á.

Đặc biệt là theo các nhà thiên văn học người Pháp là Jeremie Vauballion, ngưòi Nga Mikhail Maslov và ngưòi Mỹ là Bill Cooke và Danielle Moser thì họ đều đi đến kêt luận rằng những đám bụi để lại từ những năm 1466 và 1533 sẽ gây ra một cuộc trình diễn lớn của các vệt sao Leonid vào năm nay ở hầu hết châu Á.

Theo VAuballion thì "Năm 2009 sẽ không có một trận bão sao Leonid, mà chắc chắn là một sự bùng nổ !". Nhưng vẫn còn có những điểm không chắc chắn lắm.

Năm ngoái, các hạt cát trời do sao chổi Tempel-Tuttle để lại năm 1466 đã tạo ra khoảng 100 sao băng/giờ. Năm nay, Trái đất lại đi qua đám bụi 1466 một lần nữa mà còn gần hơn (khoảng 68000km) vào lúc 21:40 GMT ngày 17/11. Năm nay, trận mưa này thật ưu ái các vùng đất thuộc Trung và Đông Á (trong đó có Việt Nam !! và ở Mỹ thì là vào ban ngày). Hơn nữa, gần như cùng lúc, Trái đất cũng sẽ đi ngang qua đám bụi để lại vào năm 1533. Sự hợp đồng của 2 đám bụi sao chổi này làm cho các nhà thiên văn dự đoán có thể sẽ có mưa sao vào cỡ 130 hoặc thậm chí 300 vệt sao Leonid trong một giờ ở châu Á.

"Nhưng chúng tôi cũng không chắc chắn lắm về đám bụi năm 1533" Vauballion nói.

Leo có hình lưỡi liềm hoặc dấu hỏi ngược.

Vệt đốm chòm sao Leo
Chòm sao Leo

Xem Video Clip hướng dẫn quan sát mưa sao băng

Mưa sao băng Leonids sẽ đạt cực điểm vào rạng sáng 18-11. Tại Việt Nam, những người yêu thích thiên văn có thể quan sát mưa sao băng Leonids từ 2g sáng 18-11, khi chòm sao Sư Tử bắt đầu xuất hiện ở chân trời đông.

Nếu như những dự báo của các nhà thiên văn là chính xác, người dân các nước châu Á sẽ có dịp chứng kiến một hiện tượng thiên văn kỳ thú khi có thể có tới hàng trăm vệt sao băng xuất hiện trong một giờ. Đây là đợt mưa sao băng đẹp nhất trong những năm gần đây.

Sao băng Leonids thường gây ấn tượng cho người xem với những sao băng to và sáng được ví như những quả cầu lửa (fireball). Theo Cơ quan hàng không vũ trụ Mỹ (NASA), năm nay cực điểm của sao băng Leonids được dự báo vào khoảng 4g44 rạng sáng 18-11 giờ Việt Nam, và người dân ở Trung và Đông Á có thể quan sát rõ nhất.

Mưa sao băng Leonids có nguồn gốc từ một sao chổi ngắn hạn tên là Tempel-Tuttle có chu kỳ 33 năm. Vào khoảng giữa tháng 11 hàng năm, Trái đất di chuyển trên quĩ đạo của mình quanh Mặt trời, cắt vệt bụi do sao chổi Tempel-Tuttle tạo ra, hàng loạt các mảnh vật chất nhỏ gồm bụi và băng bị Trái đất hấp dẫn và bốc cháy tạo thành vệt dài khi xuyên qua bầu khí quyển. Đó chính là sao băng Leonids nổi tiếng.

Trong những năm gần đây, mưa sao băng Leonids đã suy yếu rất nhiều trở thành một trận mưa sao băng trung bình nhỏ, nhưng năm nay theo dự báo sẽ có sự đột biến bất thường có thể lên đến 130 hoặc thậm chí 500 vệt sao Leonid trong một giờ ở châu Á. Đặc biệt vào sáng 18-11 lại là ngày đầu tháng âm lịch, vì thế chúng ta có thể yên tâm ngắm sao băng do không bị ánh trăng làm mờ.

Tại Việt Nam, những người yêu thích thiên văn có thể quan sát mưa sao băng Leonids từ 2g sáng 18-11, khi chòm sao Sư Tử bắt đầu xuất hiện ở chân trời đông. Các bạn nên quan sát bao quát vùng trời phía đông từ chân trời lên đến đỉnh đầu, và nếu dự báo là chính xác thì các sao băng sẽ xuất hiện ngày càng nhiều khi chòm Sư Tử lên cao dần và đạt đỉnh điểm vào khoảng 4 - 5g sáng.

Cảnh mưa sao băng khắp thế giới

Sao băng bay qua các ngôi sao trên bầu trời thủ đô Amman của Jordan vào ngày 18/11. Ảnh được chụp bằng kỹ thuật tốc độ chậm (thời gian phơi sáng lâu). Ảnh: People's Daily. Những vệt sáng vào lúc sáng sớm tại thủ đô Bắc Kinh của Trung Quốc. Ảnh: People's Daily. Một vệt sao băng tại Canada vào tối 17/11. Ảnh: People's Daily. Cảnh tượng tại Nam Phi vào ngày 15/11. Ảnh: People's Daily. Sao băng trên bầu trời tại bang Colorado, Mỹ vào ngày 17/11. Ảnh: People's Daily. Vệt sáng tại Ontario, Canada vào ngày 16/11. Ảnh: People's Daily. Mưa sao băng tại Bắc Ireland vào ngày 17/11. Ảnh: People's Daily. Những vệt sáng trên bầu trời tỉnh Prachinburi, Thái Lan vào sáng sớm ngày 18/11. Ảnh: AP.

Dịch thuật Việt cập nhật lúc 11:52, ngày 19/11/09

(Nguồn: Vietastro; Andykashyap và VnExpress)

Share on Google Plus

About Dịch thuật Online

Dịch thuật Online là đơn vị dịch thuật chuyên nghiệp hàng đầu Việt Nam, chúng tôi cung cấp dịch vụ nhanh, rẻ, uy tín, bảo mật và tận tâm. Hotline: 094.525.9798 hoặc 0915.502.269
Keywords: dịch thuật, dịch công chứng, dịch thuật online, dịch thuật hà nội, dịch công chứng hà nội, văn phòng dịch thuật, công chứng dịch thuật, dịch tiếng Anh, dịch văn bản